Gebelik Şekeri

Gebelik şekeri, gestasyonel diyabet

Posted on Posted in Ağrısız Doğum

Yiyeceklerle aldığımız karbonhidrat olarak adlandırdığımız gıdalar vücutta glukoz olarak tanımlanan şekerlere dönüşür. Glukoz yani karbonhidratların en küçük parçacıkları yaşamımızı devam ettirmemiz için gereken enerjiye dönüşür.  Bu dengede en ufak bir bozulma çeşitli hastalıklara yol açar. Metabolik hastalık olarak bilinen bu hastalıklardan toplumda ensık  görüleni diyabettir. Diyabet, kanda varolan şekeri hücrelerimizin kullanamamasından kaynaklanır. Kanda şeker yüksek ama işe yaramıyor. Çünkü şekeri kullanmamızı sağlayan insülün ya vücutta yok yada etkisini gösterememektedir.

Gestasyonel  diyabet ise gebelikte tanı koyduğumuz şeker hastalığıdır. Görülme sıklığı %2-5 olup kadının sonraki gebeliklerinde tekrarlama ihtimali çok yüksektir. Gebelikte insülün salgısı artmakla beraber  6. aydan itibaren plesantadan salgılanan hormonlar insülüne karşı direnç  gösteririr.  Bu direnç diyabet açısından risk taşıyan kadınlarda kan şekerinin yükselmesine yol açar. Kontrolsüz yükselen kan şekeri  fetüstede şekerin yükselmesine, artan insülün salınımına  ve bu durumun yol açtığı sorunları beraberinde getirir. Bu nedenle gebelik şekeri  mutlaka teşhis edilmesi ve doğru takibi gereken bir hastalıktır.

Özellikle 35 yaş sonrası hamilelikler, kilolu kadınlar, 4000 gr dan fazla bebek doğuran ve  diyabetik aile öyküsü olan gebelerde risk artmıştır. Tanı için gebeliğin 24-28. Haftaları arasında şeker yükleme testi yapılır. Şeker yükleme testi tüm gebelere önerilmekte, eğer gebe yüksek risk grubunda ise gebelik tespit edilince bu test yapılmalıdır. Genel olarak tek aşamada yapılan 75 gr yükleme testi olarak uygulanır. Şeker yükleme testi  öncesinde 3 gün gebenin normal diyetle beslenmesi önerilir .  8-12 saatlik açlık ardından sabah saatlerinde  uygulanır. Öncelikle açlık kan şekerine bakılır. Ardından 75 gr şeker içeren solüsyon içirilir. Açlık kan şekeri ≥93, 1.saat tokluk ≥180 mg/dl,  2.saat tokluk ≥ 153 mg/dl  değerlerden biri yüksek  ise gebelik şekeri  tanısı konur.

Gebelik şekeri tanısı konulan kadınlarda diyet düzenlenmeli, gerekli durumda insülün tedavisine geçilmelidir. Diyet hastanın kilosuna, boyuna, ek hastalık mevcudiyetine ve fizksel aktivitesine göre değişir. Her gebe  için hazırlanan diyet listesi farklı olup diyet kişiye özeldir. Önemli olan karbonhidratın azaltılması, protein ve sebzenin artırılmasıdır. Karbonhidratlı gıdalar kan şekerini yükselttiği için tek seferde tüketilmemeli, gün içinde farklı öğünlerde küçük porsiyonlar şeklinde alınmalıdır. Beyaz şeker, un ve ürünleri, yağ oranı yüksek yiyecekler kısıtlı miktarda tüketilmelidir.  Gebelerde çok sık gördüğümüz tatlı isteği taze ve kuru meyveler ile karşılanmalıdır. Ana ve ara öğünlerde hedef şeker düzeyini sağlayacak besin tüketilmesi, fiziksel aktivite planlanması, evde şeker takip sisteminin geliştirilmesi tedavinin amacıdır.  Her kontrolde kilo artışı takip edilmelidir.

Doğum ile beraber gebelik şekeri kaybolur.  Ancak tip 2 diyabet adayı olan bu kadınlar doğumdan 6 hafta sonra şeker  yükleme testini tekrarlamalıdır. Normal çıktığı takdirde 3 yılda bir şeker yükleme yapılır. Gebeliklerinde gebelik şekeri tanısı alan kadınlar doğum sonrasındada yaşam tarzını değiştirmeli, akdeniz mutfağının hakim olduğu bir diyet ile beslenmeli,  sigara içmemeli, hayatından sporu ve özellikle yürüyüşü eksik etmemelidir.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir